Istanbul

We stoomden de 11^e september met prachtig weer op vanuit de zee van Marmara. We liepen één van de havenmonden van Istanbul binnen, waar we afmeerden aan de kade van de wijk Galata met uitzicht op de Gouden Hoorn met zijn moskeeën, koepels en minaretten glanzend in de ochtendzon.

Wat een buitengewoon gevoel gaf ons dat en wat waren we dankbaar dat we dit nog mochten mee maken. Al die schepen die langskwamen waren de moeite waard en Sonia en ik stonden in stille bewondering voor dat vele moois dat ons als het ware op een presenteerblaadje werd aangereikt en waarvan we beiden met volle teugen genoten. Wat een geweldige indruk maakten die prachtige moskeeën met de hoog naar boven verheffende minaretten.

We hadden ons ingeschreven voor de excursie Istanbul in de Oudheid; moskeeën en kerken. Deze excursie besloeg een groot gedeelte van de dag en we maakten met een Engelse sprekende gids deze uitstap. We bezochten o.a. een uitgebreid onderaards bekken waar de Romeinen indertijd hun regenwater opvingen. De pilasters staan er nog steeds in het water en er zwemmen zelfs vissen in rond. Er zijn twee stenen hoofden van de godin Medusa. De ene staat op d'r kop en de ander ligt op haar linker wang.

  We kwamen ook op een groot plein waaraan aan het ene eind zich de Blauwe Moskee verhief, aan de andere zijde stond de Haya Sofia, voorheen een kerk, later tot moskee omgedoopt en nu een museum. Er waren diverse restaurantjes en in een daarvan konden wij onze boterham opeten met voor mij een kopje Turkse koffie. Ook was er achterin nog een toilet aanwezig. Dat mag wel een beetje afbreuk doen aan de beschrijving, maar van dergelijke instellingen had men weinig kaas gegeten en tijdens de hele reis was het, buiten het schip, echt zoeken. Zowel de Blauwe Moskee als de Haya Sophia zijn wereld wonderen maar zij verschillen in betekenis. Waar de Blauwe Moskee een majestueuze eenheid vormt, zowel esthetisch als religieus, (Islam, Ottomaans), is de oude Haya Sofia een mengsel van honderdvijftig jaar historie, bouwkunst, rampen, veroveringen, restauraties en herstel. Er is heel veel te zien en de ruimte is nog steeds indrukwekkend, maar toch overheerst het gevoel van strijd. De prachtige mozaïeken in de nissen zijn slechts het restant van wat ooit oogverblindend moet zij geweest, maar door de kruisvaarders werd vernietigd of geroofd, (zie de San Marco in Venetië), of met veenlaag goudverf werd bedekt om de gelovige moslims niet te kwetsen. We hebben begrepen dat de archeologen verder genoegen nemen met het fotograferen van de voorstellingen dwars door de kalklaag heen. Ze zullen de resterende mozaïeken niet meer blootleggen als ze er al zijn. De Haya Sofia is sinds Ata Turk een museum en alhoewel het dus geen moskee meer is,wordt er met argusogen gekeken naar eventuele ongewenste seculiere ingrepen.
Wij bezochten ook de Romeinse renbaan. Een strekke die zesmaal moest worden afgelegd alvorens de wagenmenner zich kon verzekeren, mits hij de snelste was van een prijs. Die werd hem uitgereikt door de keizer. Dit alles staat gebeiteld in het marmeren voetstuk van de Egyptische zuil van Cleopatra. (zeggen ze). Het is het bovenste deel van een obelisk van de tempel van Karnak die eigenlijk voor Rome bestemd was maar die er nooit is geraakt.

We waren redelijk op tijd terug in ons schip want om kwart over zes zou deze vertrekken en opstomen naar Batumi, de havenstad van Georgië.

We konden nu onze schade inhalen wat betreft de doorvaart over de Bosporus, ook al zo’n naam met een grote historie.

Je ziet dat de zee van Marmara een breed water is en de Bosporus een nauwe doorgang waar het water afkomstig uit de Zwarte Zee zich doorheen perst, met vreemd genoeg, een zwakke onderstroom in tegengestelde richting en afhankelijk van het seizoen. Drie rivieren monden uit in de Zwarte Zee, de Donau, de Dnjepr en de Don en al dat water wil naar de Middellandse zee. Dat vormt dus een soort trechter waar dat allemaal doorheen moet en wij ook, tegen de stroom in. Op het eerste zicht heb je daar nog niet zo’n last van. De wind wakkert aan en de golven idem dito. Mooie plaatjes met wit schuim op de toppen.

We hadden zelfs nog een voordracht van Midas Dekkers die ging over Grenzen opzoeken. Een toepasselijke titel bleek alras. Je ging al wel heen en weer en met het opzoeken van de hut moest je je wel vasthouden aan de trapleuning of aan de stangen die daarvoor expres aan de gangen waren vastgezet. Het gelukte ons wonderwel om onze hut te bereiken. Deels omdat ons dek, dek 6 tussen dek 5 en dek 7 ligt. Dat had een ander ook wel kunnen verzinnen, maar op dek 5 werden alle lezingen gehouden en op dek 7 was het zonneterras en het lopend buffet voor alle maaltijden. We waren dus zonder kleerscheuren in de hut aangekomen, kleden ons zwaaiend uit en gingen naar bed. Kom, dacht ik nog in mijn naïviteit, ik heb goed gegeten en mij kan dus niets overkomen. Maar ja, die boot gaat wel met de golven mee, heen en weer dus, maar ook nog eens op en neer en dat tegelijkertijd. Daar kon mijn maag niet tegen en hij liet dat dan na enige tijd ook heftig merken. Ik kon jammer genoeg het toilet niet meer bereiken zodoende Sonia met de narigheid achter latend, want ik was niet meer van deze wereld en lag er als een zoutzak bij. De volgende morgen was alle leed geleden, voor mij dan. Het weer was prachtig, de zee kalm en Sonia nog steeds met slaaptekort, want die had de halve nacht moeten dweilen en opruimen. Ze was ook bijzonder uit haar hum, wat wel te begrijpen was.

Gelukkig waren er nog meer zeezieken geweest zodat we enigszins de narigheid van de vorige nacht konden delen.

Inscheping

Maandag 10 september De dag dat we gingen inschepen op de Royal Majesty, ons schip. Zoals men dat van een echt schip mag verwachten heeft het alles zichtbaar. Dus met een flinke voorsteven, en een fraaie achterzijde die men vreemd genoeg in scheepstaal -hek- noemt. Er stond een echte pijp op die kunstig verwerkt was in een witte omlijsting maar waar wel degelijk soms een vieze zwarte rookstoot uitkwam. Daarom was het ook raadzaam om, als men wilde zonnen, dit aan de voorkant van de schoorsteen te gaan doen en niet er achter.

Ons schip lag in de Piraeus, de haven van Athene. Daar zagen we een paar zeekastelen liggen met wel twaalf etages op elkaar en zonder een zichtbare voor of achtersteven. Dat kon het toch niet zijn, meenden we en inderdaad, daartussen lag onze bescheiden boot zoals ik die al eerder beschreef.

Wij waren de aller eersten die daar binnenkwamen, verwelkomd door leden van de bemanning met een welkomst drankje. De scheepsfotograaf die dit gebeuren op de plaat had vastgelegd was niet erg in vorm, zodat we de foto van ons verschijnen niet bij hem afnamen.

Aan boord gekomen kregen we de hut toegewezen, op dek 6 hut nummer D27 die ook op onze koffers vermeld stond en een scheepspas die wij konden gebruiken om onze drankjes en hapjes te bestellen en moesten gebruiken als we voor een excursie het schip verlieten dan wel terug keerden. We besloten om hen onze creditcard te laten inboeken zodat wij, als de reis ten einde was geen rompslomp zouden ondervinden en met een handtekening later de zaken zouden kunnen regelen. Na afloop werd er een keurig bijgehouden formulier gegeven waarop te zien was wat we allemaal besteld hadden. Wij kregen van de nota een afschrift. Het eerste blad was door mij of door Sonia getekend en zo konden we verifiëren of alles klopte. Een handig systeem die geen fouten toeliet. We betaalden ongeveer 9 euro p.p. per dag aan de bediening, die achteraf op het afreken formulier te zien was. De hut was klein maar zeer efficiënt ingericht. Alles wat een passagier kon verlangen was erin opgeborgen. Twee aparte bedden die goed sliepen met een kastje daar tussenin waar allerhande spullen in konden worden opgeborgen, een grote hang en legkast met een safe en een badkamer met een douche en een toilet. De koffers kwamen niet lang daarna en Sonia kreeg wederom de neiging om alles meteen uit te pakken, ditmaal zonder commentaar van mij. Toen alles opgeborgen was schoven we de koffers plat onder het bed, daar lag ook het oranje zwemvest klaar.

Toen iedereen aanwezig was werd er omgeroepen dat er een sloepenrol gehouden zou worden waar eenieder aan mee moest doen.

Dat is wel een koddig gezicht om 475 mensen die nog nooit een oranje zwemvest van dichtbij hadden gezien, te zien worstelen met zo’n ding. Gelukkig waren er bemanningsleden die ons hielpen met het goed aantrekken van zo’n onmogelijk kledingsstuk. Eerst je hoofd door de bovenste opening, en dan pas de armen door de daarvoor bestemde lussen halen. Vervolgens het lint twee maal om je middel en van voren vastknopen en als je eenmaal zo bent uitgedost ergens trachten, dik en oranje, te gaan zitten en af te wachten. Er was ook nog een ingenieus lampje dat door draaiing licht begon te geven zodat men elkaar niet uit het oog verloor, mochten de passagiers door een onbekende oorzaak toch te water gekomen zijn. Sonia zou inmiddels weg gedobberd zijn, want haar lampje ontbrak geheel en dat was dus al vragen om moeilijkheden terwijl we nog op het droge stonden. We hadden allemaal een nummer gekregen van de reddingboot waar we ons vervoegen moesten bij calamiteiten. Er vormden zich groepen die allemaal van elkaar gescheiden waren . Dus per groep naar de voor hen bepaalde reddingsboot. Die boten werden echter niet getoond, ze hingen nog steeds een dek hoger. Dat was jammer, want wij wisten nog niet aan welke kant wij zouden moeten zijn zodat bij een echte tewaterlating van boten en passagiers het toch nog een ratjetoe zou worden. Maar goed, de kapitein vond het kennelijk wel welletjes en wij werden van ons reddingsvest ontslagen. S. maakte bij de instantie melding van het ontbreken van het lampje hetwelk de volgende dag verholpen was.

De passagiers waren in twee groepen ingedeeld in een groep Groen en een groep Rood die zich aan bepaalde regels dienden te houden om elkaar niet teveel in de weg te lopen. We kregen de volgende dagindeling voor onze groep Rood.

We waren om 10.00 uur vertrokken richting Istanbul.

We hadden de safety drill zoals net beschreven net achter de rug en we mochten “even” uitrusten. Om 12.00 uur lunch op dek 7 waar het zonnedek was met een lopend buffet, of een lunch à la carte op dek 3. De Egeïsche Zee was toch ruwer dan we dachten.

Om 15.00 uur volgde er een muzikaal recital door de pianiste Mila Balawskaja en de cellist Dmitry Ferschtman die wij persoonlijk goed kennen omdat hij de celloleraar was van David Bukowinsky, onze inwonende Zweedse student en van Jakob Kullberg, een Deense student en vriend waarmee wij lange tijd, tijdens zijn studie aan het Amsterdamse conservatorium, contact hadden en die regelmatig bij ons studeerde.

Om 16.00 uur was er de eerste lezing van

Michiel Scheltema die ging over

Islam, rechtstaat en democratie ( zie beknopte beschrijving). Gevolgd door een lezing van Henk van Os :

Mozaïeken en muurschilderingen in de kloosterkerk van Chora (deel 1)

 's Avonds na het diner kregen we een presentatie van de kapitein die de hoofden van zijn bemanning aan ons voorstelde. Mensen uit velerlei streken. De scheepsdokter kwam uit Servië en de chef-kok uit de Filippijnen, wat trouwens niet uit zijn maaltijden te proeven was. Wat geserveerd werd was bereidt met Europese ingrediënten wat jammer was en wij hadden sterk de indruk dat deze maaltijden lange tijd geleden waren ingekocht. Van de plaatselijke recepten die wij in de havens waar wij aanlegden eventueel zouden kunnen genieten werd geen gebruikt gemaakt.

Helaas hebben wij de nauwe zeestraat die bekend staat onder de naam de Dardanellen niet gezien omdat wij daar ‘s nachts doorheen voeren. Dat was wel jammer, want híer werd in vroeger dagen hevig om een vrije doorvaart gevochten en is daar veel leed geschied.

　

Athene - beklimming van de Acropolis

9 september Een groot deel van de ochtend van deze dag besteden we aan de beklimming van de Acropolis. We vertrokken daartoe met de bus om het eerste stuk af te leggen. We werden (gelukkig) ingedeeld bij een Engels sprekende gids. Dit was een echte Griek, terwijl de Nederlands sprekende gids niet te verstaan was. De opgaande weg waar wij als groep over liepen was in eerste instantie met gladde platen geplaveid. Daarna kwam een ruwer stuk en dan een nóg ruwer met ongelijkmakende rotsblokken en uitsteeksels die mij ook parten speelden.

Toen, geërgerd dat mijn camera ineens geen beeld meer gaf terwijl ik nu juist zulke mooie plaatsjes kon schieten, zo bezig met het toestel dat ik niet keek waar ik mijn voeten neer zette, gebeurde het onvermijdelijke en stortte ik ter aarde. Maar twee stoere toeristen trokken me meteen weer omhoog en zetten me weer op de been. Even later deed de camera het ook weer en we vervolgden opgelucht onze weg naar boven.

Dé Tempel, van de maagd Athena, het Parthenon verhief zich zoals hij zich eeuwen had verheven en in vele liederen in vele talen was bezongen en geprezen. Nu stonden we in levende lijve voor hem en zagen vol ontzag zijn grootsheid en zijn majesteit. Weliswaar werd er nog driftig aan zijn innerlijk gerestaureerd en stond er een heuse hijskraan het uitzicht te verpesten, maar aan de zijkant was dat minder duidelijk te zien. Er was ook nog een half gerestaureerd poortgebouw en het Erechtheion en genoeg brokstukken marmer en steen voor een derde tempel. 

 
We kregen 20 minuten van de gids om het moois te fotograferen, dan zouden we weer naar beneden gaan voor vervolgende uitstap die we zouden maken. Maar wij hielden nog even een sanitaire stop en kwamen kennelijk te laat op het meeting point waardoor we dus de meute misten. Achteraf was dit maar gelukkig, want op het plaatje van het Forum te zien was hun uitstap een ruimte waar nauwelijks iets overeind stond en waar de club naar toe wandelen moest, en weer terug natuurlijk en dat was wel iets teveel voor die ouwetjes. Gelukkig ontdekten we, te laat, een terrasje waar al wat ons bekende mensen opzaten en waar het, volgens hen, goed toeven was. Na enig zoeken vonden we onze bus en teruggekeerd in het hotel besloten we eerst te gaan lunchen in het mooie glazen Roof Garden Restaurant met dat fenomenale uitzicht. Toen zochten we de kamer op voor een klein slaapje en daar weer na een plons in het zwembad. Een welkome afwisseling. Prachtig zwemwater met rondom gemakkelijke ligstoelen, parasols en een ober die drankjes aanbracht, kortom een hemels uitje.

's  Avonds gingen we er met z’n tweeën op uit en aten we in een leuk restaurannetje aan de promenade waar veel Grieken zaten en waar het eten dus goed was en niet zo toeristisch.

　

Aankomst Athene

Op 8 september vlogen we in 3.5 uur naar Athene waar wij onze klok een uur moesten vooruit zetten wegens het tijdsverschil. We werden opgewacht door mensen van de organisatie van de NRC die ons van onze koffers scheiden en ons per bus naar het Acropolismuseum voerde. Dit eigentijdse museum is geconstrueerd direct boven de fundamenten van de oude Griekse stad. De vloer bestaat uit dikke glazen platen waardoor het lijkt of men zo de diepte instapt terwijl men daarop over de oude stad heen wandelt. Het museum kijkt uit op de Acropolis, het platform dat boven Athene uitrijst met daarop het Parthenon. Een indrukwekkend gezicht. Er zijn tal van opgegraven gebruiksvoorwerpen te zien. Ook beelden van marmeren schonen en marmeren platen met voorstellingen van woeste paarden met ruiters voor zover lord Elgin die platen niet heeft meegenomen. Onze gids insisteert dat die zo spoedig mogelijk teruggegeven dienen te worden. Na een uitgebreide bezichtiging namen we weer in de bus plaats en reden naar het Royal Olympic hotel dat op een boogscheut van de Tempel van Zeus lag. Indertijd was dat een reuze Tempel, nu stonden er nog enkele zuilen overeind om ons een flauwe indruk te geven hoe het er vroeger moet hebben uitgezien. Het geheel was echter goed geconserveerd en maakte de indruk dat de restauratie van deze en andere tempels en Tempels, (ook het Parthenon) met goede hand en waarschijnlijk met buitenlands geld op peil gehouden wordt.

Ons hotel was prima verzorgd en het had als extra attractie een daktuin restaurant waar we konden constateren wat een prachtig uitzicht we hadden op de Tempel van Zeus (Jupiter), op de Acropolis die zich opzij van ons verhief en op een groot gedeelte van Athene.

's Avonds ging onze groep met Hanneke van Mierlo mee door het nachtelijk Athene om ergens bovenin met uitzicht op Athene een maaltijd te genieten van allerlei Griekse heerlijkheden, bereidt, gepresenteerd en becommentarieerd door een dikke matrone met een gulle lach.

De voorbereiding van de reis naar de Zwarte Zee

We hebben ons ingeschreven voor een culturele reis Athene, Istanbul & de Zwarte Zee uitgaande van de NRC Handelsblad Academie.

Paul Vigeveno ,directeur van de NRC Academie, leidt de sprekers in

We kregen daartoe een inleidende studiemiddag in de Westerkerk op 25 augustus.

Deze kerk was voor de gelegenheid geheel afgehuurd. Er kwamen rond de 475 mensen op deze bijeenkomst. Er waren drie sprekers uitgenodigd die ons vast moesten warm maken voor de toekomstige reis, te weten : Henk van Os, oud directeur van het Rijksmuseum, Pieter Steinz expert letterkunde en Ramsey Nasr, acteur en dichter/schrijver. Het heerlijke van een dergelijk gebeuren is dat de schrijver dezes kan putten uit het gedistribueerde materiaal dat voor deze reis voorhanden was. Alle reisdocumenten, tickets voor de diverse excursies die wij van te voren hadden opgegeven, koffer tickets en interessante literatuur zitten in een dikke map. De literatuurlijst, toegesneden op de reis, behelst een groot aantal boeken, (zie lijst). Sonia had zich al vooraf op de hoogte willen stellen en had daartoe bij de bibliotheek een aantal werken gehaald voor zover die niet digitaal aan haar I-Pad konden worden toevertrouwd.

Morning after - Chez Nous

Vanmorgen zagen we tot onze verbazing feestgangers, schuilend voor de regen, die zich kennelijk in dag vergist hadden, tenminste als ze kwamen voor de gay-parade. Nee, het waren de figuranten voor de opname van de nieuwe film van Tim Oliehoek. De film "Chez-Nous" gaat over een homo-café en gebruikt de parade als achtergrond. Het was heel vermakelijk om de acteurs, waaronder Peter Faber,  in actie te zien. Gelukkig voor de filmmakers en figuranten klaarde het op en werden het zonnige opnames.

Actie op de set van Chez-Nous

Gay parade in regen en zonneschijn

Zaterdag 4 augustus 2012 voor de zoveelste keer, reuze herrie en drukte. Maar we gunnen de jongens en meisjes hun feestje.